Steun in roerige tijden met mindfulness en de cirkel van invloed

Wat een impact heeft het coronavirus op het werk in de mondzorgkunde. De werkwijze in de praktijk is veranderd. Protocollen, flowcharts en alle maatregelen, die daarbij horen. Niet alleen de anderhalve meter afstand. Maar ook de beschermings- en schoonmaakmaatregelen. De planning in de agenda, de omgang met de patiënt en de samenwerking met collega’s.

Veranderingen die veerkracht van je vragen, flexibiliteit en aanpassingsvermogen. Hoe is dat voor jou? De twee interventies die je hiervoor kunt gebruiken zijn mindfulness en de cirkel van invloed en betrokkenheid van Steven Covey.

Geen invloed: cirkel van betrokkenheid

De cirkel van betrokkenheid betreft alle zaken om je heen en waar jij in meer of mindere mate bij bent “betrokken” en die jou beïnvloeden. Jij bent betrokken bij de gehele organisatie van de praktijk en alles wat daarbij hoort. Deze factoren, die van buitenaf komen hebben invloed op jou. Denk hierbij aan de coronacrisis, de protocollen, de cliënten die angstig zijn, de financiële situatie etc. Je bent emotioneel betrokken, het kost je energie en je kunt de situatie of hoe een patiënt zich opstelt niet veranderen. Je hebt daar geen invloed op. Door in deze cirkel te blijven, help je jezelf niet.

Wel invloed: cirkel van invloed

De cirkel van invloed betreft wat jij aan de situatie kunt veranderen, waar kun jij wel invloed op hebt. Maar hoe doe je dat. Hoe zet je de praktijk weer op? Wat en wanneer evalueer je? Overleg je met collega’s over je eigen persoonlijke situatie? Wat zijn je sterke punten en wat zijn je valkuilen? Wat kun je zelf veranderen waardoor je effectiever werkt en goed voor jezelf zorgt zodat je vitaal blijft? Hoe maak je je cliënt mede verantwoordelijk om veilig te werken? Jij bent proactief en hebt invloed op hoe je omgaat met situaties en je maakt een keuze hoe je reageert in verschillende situaties. Zie dit als een stap in persoonlijke ontwikkeling.

Heb de moed te veranderen wat je kunt veranderen.
Heb de sereniteit te aanvaarden wat je niet kunt veranderen.
Heb de wijsheid om het verschil tussen beide te herkennen.

Franciscus van Assisi (1182-1226)

Oefening

Teken twee grote cirkels – één voor de cirkel van betrokkenheid en één voor de cirkel van invloed – en zet je jezelf virtueel in het midden (zie figuur). Schrijf in beide cirkels de punten op die betrekking hebben op jou en de huidige situatie.

Mindfulness

Kitty Jacobs schreef eerder een artikel over mindfulness op dental INFO: Mindfulness, vitaal en met plezier op het werk
Met mindfulness blijven de twee cirkels niet alleen cognitief, maar kun je ze in je gehele systeem opnemen, cognitief, fysiek en emotioneel en je in een proces van bewustwording en interne motivatie brengt.

Oefening

Neem de tijd om rechtop te zitten, te staan of te liggen in rugligging met aandacht voor je in-en uitademing. Adem en Aandacht gaan samen met de beweging van je borstkas en buik, het rijzen en het dalen.

  • Doe 7-10 ademhalingen in aandacht.

A. Vervolgens vraag je je af: waar heb ik geen invloed op in de praktijk?

Je kiest een onderwerp uit het lijstje van de cirkel van betrokkenheid, waar je geen invloed op hebt. Om dit te accepteren met de positieve en negatieve gevoelens die daarbij horen, ga je verder met de meditatie. Hoe doe je dat? Houd de aandacht bij dit onderwerp en wees je bewust van wat je hierbij denkt en voelt. Bijvoorbeeld weerstand, stress of iets anders. Neem daar tijd en aandacht voor door een aantal keren te ademen en bij elke uitademing te denken “deze afspraken accepteer ik”. Dit te oefenen, in te zien en te accepteren geeft ruimte. Je hebt nu dit onderwerp een plek gegeven en losgelaten. Hier heb je geen invloed op.

B. Waar heb je wel invloed op?

Waarin kun je je proactief opstellen? Dan is het belangrijk om helder te krijgen hoeveel en welke impact een situatie op jou heeft. Check jezelf. Luister naar de signalen van je lichaam en geest en neem deze serieus. En kies een onderwerp, wat je hebt opgeschreven in de cirkel van invloed en wat prioriteit heeft. Gedachten brengen gevoelens met zich mee. Deze hebben een uitweg nodig. Met mindfulness creëer je een moment van stilte en bewustwording, hiermee meer helderheid. En kun je keuzes maken en je proactief opstellen.

Adem een aantal keren diep in en uit en wordt je bewust van het onderwerp en de emoties/gevoelens die het met zich meebrengt

Geef jezelf een paar minuten van “zijn”, ervaar en onderken waar je hinder van ondervindt en adem rustig in en uit, een aantal keren.
Het vasthouden van deze gevoelens zijn niet helpend, het geeft alleen meer stress en spanning in je lichaam en geest. Dus laat ze gaan en zet figuurlijk een stap naar achteren. Om met enige afstand naar de situatie te kijken en nieuwe keuzes te ontdekken, creatieve oplossingen op te laten poppen. Je zet een andere bril op!

  • Wat kun jij doen om de situatie te beïnvloeden?
    Je kunt invloed hebben door de gevoelens die steeds weer opnieuw ontstaan bij je, eerder te herkennen en te erkennen. Zo kunnen ze minder lang als een patroon invloed op je hebben. Deel deze ervaringen met jezelf, door ze op te schrijven of deel ze met je collega’s.

Het acceptatieproces is nu begonnen en er ontstaan keuzes om hiermee om te gaan.
Wanneer je ervaringen deelt met je TEAM komen er vaak vele nieuwe gezichtspunten.
Het team staat niet alleen voor de groep van collega’s maar ook voor:
Together Everyone Accomplishes More

  • De kracht van de herhaling
    Doe deze oefeningen meerdere keren per week, zodat je er vaardiger in wordt.
    Met aandacht en bewustwording ontwikkel je je als professional in zelfzorg, zelfmanagement en maak je de juiste keuzes voor lichaam en geest, zodat je vitaal en met plezier blijft werken in de praktijk.

Door:

Kitty-JacobsKitty Jacobs. Sinds 1980 werkzaam als oefentherapeut Mensendieck, nu als docent Oefentherapie Hogeschool van Amsterdam en als ergonomisch adviseur in mondzorgpraktijken. Zij werkte van 2008 tot 2018 op het ACTA als Docent Ergonomie. Zij is coach en gecertificeerd mindfulnesstrainer (VMBN cat.1). Coacht zowel groepen als individuen preventief als curatief met zowel fysieke als mentale problematiek. Kwaliteitsgeregistreerd oefentherapeut, www.trihodos.nl.

Lees meer over: Thema A-Z, Werken met plezier/